Przejdź do treści
Skorzystaj ze środków HSA lub FSA

Raport o chorobach · Metaboliczne

Cukrzyca typu 1

Sekwencjonowanie całego genomu zapewnia pełne typowanie HLA-DR/DQ (główne czynniki genetyczne ryzyka T1D) wraz z wariantami wchodzącymi w skład poligenicznego wyniku ryzyka, co umożliwia stratyfikację dzieci zagrożonych w programach profilaktyki oraz badaniach przesiewowych w dobie teplizumabu.

Raport o chorobach wyszukuje rzadkie warianty genetyczne, o których wiadomo, że powodują choroby objęte raportem.

Dołączony w pakietach Premium i Premium + AI

Pakiet Premium kosztuje dodatkowo 99 $ za zestaw w pierwszym roku.

Zamów z pakietem Premium

Informacje o: condition

Choroba metaboliczna charakteryzująca się nieprawidłowo wysokim poziomem cukru we krwi, spowodowanym zmniejszoną produkcją insuliny lub opornością/zmniejszoną wrażliwością na insulinę.

Cukrzyca typu 1 (T1D) to choroba autoimmunologiczna, w której niszczenie komórek beta trzustki przez limfocyty T prowadzi do bezwzględnego niedoboru insuliny. T1D ma silną, lecz złożoną architekturę genetyczną: odziedziczalność wynosi około 80%, ale penetracja jest niepełna, co odzwierciedla istotne niegenetyczne czynniki modyfikujące chorobę (środowiskowe i zakaźne). Geny HLA klasy II odpowiadają za około 40–50% całkowitego genetycznego ryzyka T1D. Najwyższe ryzyko wiążą kombinacje haplotypów HLA, zwłaszcza DR3-DQ2 (HLA-DRB1*03:01-DQA1*05:01-DQB1*02:01) i DR4-DQ8 (HLA-DRB1*04-DQA1*03:01-DQB1*03:02), które przy jednoczesnym dziedziczeniu powodują znacznie podwyższone ryzyko zachorowania na T1D w ciągu życia.

Dzieci, które są heterozygotami złożonymi DR3/DR4 (jeden haplotyp DR3-DQ2 i jeden haplotyp DR4-DQ8), mają około 5–10% ryzyka zachorowania na T1D w ciągu życia, w porównaniu z około 0,4% w populacji ogólnej. Krewni pierwszego stopnia pacjentów z T1D o genotypie DR3/DR4 mają jeszcze wyższe bezwzględne ryzyko, zbliżone do 15–25% w ciągu życia. Haplotypy chroniące przed chorobą w obrębie HLA, zwłaszcza HLA-DRB1*15:02 (DR15) w połączeniu z DQ6, istotnie zmniejszają ryzyko T1D, nawet gdy występują obok alleli ryzyka. Dodatkowe loci spoza HLA (INS, PTPN22, CTLA4, IL2RA/CD25) wnoszą umiarkowane pojedyncze efekty, ale znaczące łączne ryzyko poligenowe.

Zatwierdzenie przez FDA w 2022 roku teplizumabu (Tzield), przeciwciała monoklonalnego anty-CD3, które w badaniu TrialNet opóźniło wystąpienie T1D o medianę ponad 2 lat u osób o wysokim ryzyku z co najmniej dwoma autoprzeciwciałami, przekształciło kliniczne znaczenie stratyfikacji genetycznego ryzyka T1D. Osoby z wysokim ryzykiem HLA można obecnie objąć monitorowaniem autoprzeciwciał przeciwko komórkom wysp trzustkowych (identyfikacja przedobjawowej T1D w etapie 1), a osoby z co najmniej dwoma autoprzeciwciałami kwalifikują się do leczenia teplizumabem – pierwszą terapią modyfikującą przebieg choroby, która może opóźnić, a potencjalnie zapobiec klinicznej T1D. Dzięki temu stratyfikacja genetycznego ryzyka u dzieci i rodzeństwa pacjentów z T1D ma bezpośrednie znaczenie kliniczne, czego nie było możliwe przed 2022 rokiem.

Cukrzyca typu MODY (Maturity-Onset Diabetes of the Young), wywołana wariantami pojedynczych genów GCK, HNF1A, HNF4A i innych czynników transkrypcyjnych komórek beta, może przypominać wczesnowiekową T1D, lecz wymaga zupełnie innego postępowania terapeutycznego. Odróżnienie T1D od MODY wymaga pełnej oceny molekularnej.

Analizowana choroba

Choroba metaboliczna charakteryzująca się nieprawidłowo wysokim poziomem cukru we krwi, spowodowanym zmniejszoną produkcją insuliny lub opornością/zmniejszoną wrażliwością na insulinę.

Co zmienia diagnoza

Teplizumab (Tzield) w przedobjawowej cukrzycy typu 1 w stadium 2 (zatwierdzony przez FDA w 2022 r.); zastępcza insulinoterapia po wystąpieniu klinicznej cukrzycy typu 1; badania przesiewowe autoprzeciwciał w ramach TrialNet u krewnych o wysokim ryzyku; systemy podawania insuliny w pętli zamkniętej

Przeanalizowane geny

Znana również jako

diabetes; diabetes mellitus (disease); DM

Obejmuje 48 powiązanych podtypów ↓
  • cystic fibrosis-related diabetes
  • DEND syndrome
  • developmental delay, epilepsy, and neonatal diabetes 1
  • developmental delay, epilepsy, and neonatal diabetes 2
  • diabetes mellitus, noninsulin-dependent, 1
  • diabetes mellitus, noninsulin-dependent, 2
  • diabetes mellitus, noninsulin-dependent, 3
  • diabetes mellitus, noninsulin-dependent, 4
  • diabetes mellitus, noninsulin-dependent, 5
  • diabetes mellitus, permanent neonatal 2
  • diabetes mellitus, permanent neonatal 3
  • diabetes mellitus, permanent neonatal 4
  • diabetes mellitus, transient neonatal, 1
  • diabetes mellitus, transient neonatal, 2
  • diabetes mellitus, transient neonatal, 3
  • diabetic ketoacidosis
  • EIF2B1-related permanent neonatal diabetes with transient liver dysfunction
  • Fanconi renotubular syndrome 4 with maturity-onset diabetes of the young
  • gestational diabetes
  • intermediate DEND syndrome
  • latent autoimmune diabetes in adults
  • lipoatrophic diabetes
  • maternally-inherited diabetes and deafness
  • maturity-onset diabetes of the young
  • maturity-onset diabetes of the young type 1
  • maturity-onset diabetes of the young type 10
  • maturity-onset diabetes of the young type 11
  • maturity-onset diabetes of the young type 13
  • maturity-onset diabetes of the young type 14
  • maturity-onset diabetes of the young type 2
  • maturity-onset diabetes of the young type 3
  • maturity-onset diabetes of the young type 4
  • maturity-onset diabetes of the young type 6
  • maturity-onset diabetes of the young type 7
  • maturity-onset diabetes of the young type 8
  • maturity-onset diabetes of the young type 9
  • maturity-onset diabetes of the young, type 12
  • monogenic diabetes
  • neonatal diabetes mellitus
  • neonatal diabetes mellitus with congenital hypothyroidism
  • permanent neonatal diabetes mellitus
  • permanent neonatal diabetes mellitus 1
  • permanent neonatal diabetes mellitus-pancreatic and cerebellar agenesis syndrome
  • renal cysts and diabetes syndrome
  • transient neonatal diabetes mellitus
  • type 1 diabetes mellitus
  • type 2 diabetes mellitus
  • type 5 diabetes mellitus
MONDO:0005015MedGen 8350

Dlaczego warto wykonać sekwencjonowanie całego genomu

Typowanie HLA na potrzeby stratyfikacji ryzyka cukrzycy typu 1 wymaga określenia alleli klasy II z wysoką rozdzielczością (4-cyfrowo). Sekwencjonowanie całego genomu zapewnia pełne haplotypowanie HLA-DR/DQ wraz z wariantami poligenicznego wyniku ryzyka oraz oceną genów MODY w jednym badaniu.

Identyfikacja wysokiego ryzyka HLA umożliwia dostęp do profilaktyki teplizumabem oraz monitorowania autoprzeciwciał przed wystąpieniem objawów

Kwalifikacja do teplizumabu wymaga rozpoznania przedobjawowej T1D w etapie 2: obecności 2 lub więcej autoprzeciwciał przeciwko komórkom wysp trzustkowych oraz nieprawidłowej tolerancji glukozy. Wykrycie etapu 2 T1D wymaga systematycznego monitorowania autoprzeciwciał, kierowanego do osób o znanym podwyższonym ryzyku genetycznym. Bez stratyfikacji ryzyka HLA takie monitorowanie dotyczy wyłącznie krewnych pierwszego stopnia pacjentów z T1D (objętych badaniami przesiewowymi TrialNet); znacznie liczniejsza grupa osób z genetycznym ryzykiem, bez obciążenia rodzinnego T1D, nie jest systematycznie identyfikowana. Typowanie HLA oparte na sekwencjonowaniu całego genomu może wskazać te osoby wysokiego ryzyka i skierować je na badanie autoprzeciwciał oraz do udziału w TrialNet.

Sekwencjonowanie całego genomu jednocześnie ocenia geny MODY, pozwalając odróżnić T1D od leczalnej cukrzycy monogenowej

Cukrzyca typu MODY (Maturity-Onset Diabetes of the Young), wywołana pojedynczymi heterozygotycznymi wariantami genów GCK, HNF1A, HNF4A, HNF1B i innych, jest często błędnie rozpoznawana jako cukrzyca typu 1 lub typu 2. MODY odpowiada za około 1–2% wszystkich rozpoznań cukrzycy, ale może stanowić nawet 5–10% przypadków cukrzycy o wczesnym początku. Rozróżnienie kliniczne ma kluczowe znaczenie: w MODY typu GCK zazwyczaj nie jest wymagane leczenie; MODY typu HNF1A i HNF4A jest wyjątkowo wrażliwe na pochodne sulfonylomocznika i może nie wymagać insuliny. Sekwencjonowanie całego genomu ocenia haplotypy HLA pod kątem ryzyka T1D wraz z pełnym panelem genów MODY, co rozwiewa wątpliwości diagnostyczne w atypowych przypadkach cukrzycy o wczesnym początku.

Inne conditions w kategorii metaboliczne

Wszystkie warunki →

Jeden test. Odpowiedzi na całe życie.

Jeden zestaw wysłany do Pana/Pani domu. Cały genom zsekwencjonowany zgodnie ze standardem klinicznym stosowanym przy podejmowaniu decyzji diagnostycznych. Raporty przygotowane do wykorzystania przez lekarza zostaną dostarczone do Genome Manager w ciągu 6–8 tygodni — pozostaną tam na stałe i będą aktualizowane wraz z postępem nauki.

Od 449 $

Bezpłatna wysyłka · Wyniki w ciągu 6–8 tygodni

Pakiet Premium kosztuje dodatkowo 99 $ za zestaw w pierwszym roku.

Zamów z pakietem Premium